कृष्णचन्द्रसिंह शतवार्षिकी विशेष-तीन

इतिहासमा अनुदित पलहरू उषा शेरचन, काठमाडौं “आफूलाई संप्रेशीत गर्ने भावनाहरूको इमानदार अभिव्यक्ति कविता हुनेहुँदा यहाँ मैले त्यही सरलता र निष्कपटता पाएको छु ।” प्रसिद्ध निबन्धकार एवं समालोचक अत्यन्तै आदरणीय अग्रज कृष्णचन्द्रसिंह प्रधान दाजुले मेरो कविता कृति ” सर्वकालीन पीडा र जागृतिको शङ्खघोष” बारे गर्नुभएको उहाँकै हस्ताक्षरमा रहेको यो समालोचना मेरालागि कुनै मन्दिर वा गुम्बाको प्रसाद […]

Continue Reading

कृष्णचन्द्रसिंह शतवार्षिकी विशेष-दुई

सालिक नउभिएका सालिक सरुभक्त, पोखरा परिदृश्य–१: उत्तर समय – एउटा घरको कथा हैन (वि.सं. २०३५) स्थान: उषा भट्टचन (शेरचन) को गणेश टोलस्थित घर, पोखरा । खबर प्राप्त भयो, उषाको घरमा क्षेत्रप्रताप अधिकारी आएका छन्, उषाले भेट्न बोलाएकी छ । एक लाइनमा केही अग्ला होचा भूभागमा अवस्थित पोखरा बजारका टोलहरू । मेरो घर भएको टोल बागबजार […]

Continue Reading

नारायण गोपाल र दार्जिलिङ

नवीन पौड़याल, कालिम्पोङ, भारत नेपाली सङ्गीताकाशमा नारायण गोपाल यस्ता कलाकार हुन् जसका सबै गीत लोकप्रिय बनेका छन् र पुस्तापुस्तामा हस्तान्तरण हुँदै आइरहेका छन्। उनले थोरै गीत गाए तर सबै गुणात्मक गाए। उनका जम्मै गीत कर्णप्रिय छन्, श्रुतिप्रिय छन्, सुपर हिट छन्। अहिलेका नयाँ पुस्ताका युवक युवतीहरूका निम्ति पनि उनी उत्तिकै लोकप्रिय छन्। जस्तै नेपाली गीत […]

Continue Reading

कृष्णचन्द्रसिंह शतवार्षिकी विशेष-१

विश्वपरिक्रमा वि.सं. १९८२ साल साउन ११ गते तुन्छेगल्ली, सुन्तागाउँ, काठमाडौंमा माता सूर्यमायादेवी र पिता सूर्जप्रसाद प्रधानका सुपुत्रका रुपमा जन्मेका गोविन्दप्रसाद प्रधान नै नेपाली साहित्यका प्रख्यात् हस्ती कृष्णचन्द्रसिंह प्रधान हुन् । यो वर्ष अर्थात् २०८२ साल शतवार्षिकी बर्ष हो । वि.सं. २००२ सालमा वनारसबाट काशि बहादुर श्रेष्ठको सम्पादनमा निस्कने “उदय” पत्रिकामा “अश्रुधार” कविताबाट साहित्य यात्रा सुरु […]

Continue Reading

दशगजामा उभिएर गणेश रसिक सम्झँदा

बिष्णु ठकुरी, खर्साङ‌  बरिष्ठ साहित्यकार, गीतकार, संगीतकार, गायक, कवि अनि राजनैतिक हस्ती गणेश रसिकको जन्म भोजपुरको छिनामखुमा भएको थियो २००४ विक्रम संवत् मा। उनले लेखेका पुस्तक “दशगजामा उभिएर” ल्याएको दिनदेखि थन्केर बसेको पुस्तक निकालेर पढ्न बसें।यस पुस्तकमा केही प्रबुद्ध साहित्यिक हस्तीद्वयद्वारा लिखित “गोरेटोको खोजी” श्री इन्द्रबहादुर राई अनि श्री गोविन्दराज भट्टराई “दशगजामा उभिएर एउटा जीवन […]

Continue Reading

महाकवि देवकोटाः व्यक्ति एक व्यक्तित्व अनेक

नवीन पौड्याल , कालिम्पोङ नेपाली साहित्य क्षेत्रमा महाकवि लक्ष्मीप्रसाद देवकोटा एक शीर्षस्थ र आदरणीय नाम हो। उनको जन्म वि.सं. १९६६ कार्तिक २७ गते काठमाडौंको धोबीधारा टोल डिल्लीबजारमा भए‌को थियो। उनको वास्तविक नाम तीर्थमाधव थियो। उनी लक्ष्मीपूजाको दिन जन्मिएको हुनाले उनका पिता पं. तिलमाधवले उनलाई लक्ष्मीको प्रसाद सम्झेर लक्ष्मीप्रसाद नाम राखिदिए। जम्मा पचासवर्ष कविको जीवनआयुमा लगभग […]

Continue Reading

लीलबहादुर क्षेत्रीको ‘नेपाली संस्कृतिमा मादलको महत्त्व’

लीलबहादुर क्षेत्रीको ‘नेपाली संस्कृतिमा मादलको महत्त्व’ नवीन पौड्याल, कालिम्पोङ नेपाली साहित्यमा लीलबहादुर छेत्रीको स्थान महत्त्वपूर्ण रहेको छ। उनको जन्म १ मार्च, १९३३ मा गौहाटीमा भएको हो। उनका मातापिताको नाम स्व. पवित्र छेत्री र प्रेमबादुर छेत्री हो। उनले आफ्नो प्राथमिक शिक्षा शिलाङबाट ग्रहण गरेका थए।उनले स्नातक भने हाटीको प्रसिद्ध कटन कलेजबाट सअर्थशास्त्र अनर्स विषय लिएर सन् […]

Continue Reading

पार्वती देवान कृत “मेरो आकाश मेरो धरती” एक समीक्षा

भाष्कर मैनाली शर्मा, दार्जिलिङ पार्वती देवानको कवितासंग्रह “मेरो आकाश मेरो धरती” आधुनिक नेपाली कविताको क्षेत्रमा एक महत्वपूर्ण योगदानको रूपमा देखिन्छ। यस संग्रहको पहिलो प्रकाशन सन् २०२५ को अगस्तमा भएको हो। यस संग्रहमा जम्मा १२० पृष्ठहरूमा ४१ वटा कविता समावेश गरिएको छ, जसले जीवनका विविध पक्षहरू – प्रेम, संघर्ष, आत्म–खोज, नारीवाद, पारिवारिक सम्बन्ध, सामाजिक चेतना र […]

Continue Reading

सरस्वती शेर्पाको “मातृत्व” नाटक संग्रह पढेपछि

भाष्कर मैनाली शर्मा, दार्जिलिङ सरस्वती शेर्पा द्वारा लिखित एकाङ्की नाटक संग्रह मातृत्व सन् २०२५ को जुन २५ मा प्रकाशित भएको हो। १६९ पृष्ठमा फैलिएको यस कृतिमा २० वटा एकाङ्की नाटकहरू समेटिएका छन्। आकारमा मझौला देखिने यो पुस्तकले विषयवस्तुमा भने जीवनका विविध पक्षहरू समेटेको छ। यस संग्रहका नाटकहरू विशेषतः घरेलु समस्याहरूमा आधारित छन्। कुनै न कुनै […]

Continue Reading

दसैँमा मालसिरी गायनको महत्व

भाष्कर मैनाली शर्मा, दार्जिलिङ मालसिरी धुन र भजन दुवै रूपमा हुने गर्दछ। केही ठाउँमा मालसिरी धुन मात्रै बजाइन्छ भने केही ठाउँमा धुन संग सङ्गै मालसिरी भजन पनि गाउने गरिन्छ। मालसिरी वा मालश्री धुन विशेषतः देवी दुर्गाको पूजा र नवरात्रिको अवसरमा बजाइन्छ।यो संगीतले वातावरणलाई आध्यात्मिक र पवित्र बनाउँछ, जसले देवीको आराधना गर्न मनोवृत्तिलाई प्रेरित गर्छ।मालसिरी धुन […]

Continue Reading